بنا به روایت شریف پیامبر(ص) امت اسلامی به 73 فرقه منشعب گشته و تنها فرقه ای که برحق بوده را شیعیان معرفی نموده و آنها را فرقه «ناجیه» می نامد. از این روی، فرقه هایی همچون صوفیه یرای اینکه خود را از نجات یافتگان و مصداق این خبر شریف قرار دهند، سعی در انتساب فرقه ساختگی صوفیه با تشیع کرده تا از کشیده شدن خط بطلان بر اعتقادات و اعمالشان جلوگیری کرده باشد.

یکی از دعاوی هر یک از فرقه‌های صوفیه این است که راه رسیدن به حق و حقیقت فقط و فقط اوست و دیگر فرقه‌ها بر صراط حق نیستند. ادعای انحصارطلبی میان فرقه‌ها درحالی است که فرقه‌های متعدد صوفی مسلک وجود دارد و هر کدام هم همین ادعا را مطرح می‌کنند. در این مقام قصد داریم تا برخی از علل وجود فرقه‌های صوفیه را بیان کنیم.

در میان کسانی که از تصوف سخن گفته و می‌گویند، برخی معتقدند تصوف نمودی از زهد فردی است و کارکرد اجتماعی ندارد و برخی دیگر برخلاف دسته اول اعتقاد دارند که رویکرد تصوف اجتماعی است و تصوف جنبه اجتماعی عرفان اسلامی است. اما ما معتقدیم که صوفیه در طول زمان هر دو رویکرد فردی و اجتماعی را داشته است.

یکی از مفاهیم محوری در مباحث عرفانی و صوفیانه واژه پیر، دلیل، راهنما، شیخ، مرشد یا به تعبیر امروزی آن قطب می‌باشد. تصوف در نهایت مردگی اختیار را از مرید خواستار است و او را از تعقل و تفکر در فلسفه عمل نهی کرده و باز می‌دارد: «مرید باشیخ (کالمیت بین یدی الغسّال) باشد که او را در نفس خود هیچ تدبیری و ارادتی نبود و هر چه شیخ در حق او خواهد او آن را از نفس خود دفع نکند.»

جواد نوربخش قطب فرقه سلسله منورعلیشاهی مونس علیشاهی از جمله اقطابی است که برای اثبات قطبیت خود اجازه نامه‌ای از طرف قطب قبلی یعنی مونس علیشاه نداشته و توانسته است با فعالیتهای گسترده و زد و بندها و حیله‌های فراوان به قطبیت برسد و حتی در جاهایی از دستگاه امنیتی رژیم پهلوی برای ساکت کردن مخالفین خود استفاده می‌کرده است.

کرامت تراشی یک از مهمترین ابزار سوء استفاده کنندگان و دنیا طلبان در جلب اعتماد ساده دلان و علاقه مندان به مذهب و امور معنویست. مساله «معجزه و کرامت» از برجسته ترین علائم حقانیت مسلک و طریق انبیاء و اولیاء الهی محسوب می گردد که رهزنان صراط حقیقت الهی از این مساله در جهت دستیابی به مقاصد دنیوی خویش استفاده می کنند.