حديث شماره 20

20- عـَلِيُّ بـْنُ مـُحـَمَّدٍ عـَنْ صـَالِحِ بـْنِ أَبـِي حـَمَّادٍ عـَنِ الْحـَجَّالِ عـَمَّنْ ذَكَرَهُ عَنْ أَحَدِهِمَا ع قَالَ سـَأَلْتـُهُ عـَنْ قـَوْلِ اللَّهِ عـَزَّ وَ جَلَّ بِلِس انٍ عَرَبِيٍّ مُبِينٍ قَالَ يُبِينُ الْأَلْسُنَ وَ لَا تُبِينُهُ الْأَلْسُنُ
اصول كافى جلد 4 صفحه : 442 رواية : 20

ترجمه :
20ـ حجال از كسى كه نامبرده از يكى از دو امام باقر و صادق عليهما السلام حديث كند كه گـفـت : از آنـحـضـرت پـرسـيـدم : از گـفـتـار خـداى عزوجل (كه درباره قرآن فرمايد:) [بزبان عربى روشن كننده اى است] (سوره شعراء آيه 195)؟ فرمود: يعنى زبانها را بيان كند و زبانى آن را بيان نكند.

شــرح :
مـجـلسـى (ره ) گـويد: برخى گفته اند: يعنى قرآن نيازمند باستشهاد به اشعار عرب و كـلمـات آنـهـا نـيـسـت بلكه بعكس است زيرا قرآن فصيح ترين كلامى است كه همگى بدان اعتراف دارند. (پايان كلام مجلسى (ره )).
و متحمل است مقصود اين باشد كه زبان عربى داراى ريزه كاريها و لطائف و كناياتى است كـه آنـهـا بـا بـهـيـچ زبـانـى نـمـى تـوان تـرجـمـه كـرد چـنـانـچـه بـر اهـل اطـلاع از ادبـيـات عـرب پـوشـيـده نيست . و اين بدان جهت است كه لغت عرب جامعترين و وسـيـعـتـريـن لغـات است و گاهى براى يك معنى چندين لغت (كه هر كدام روى نكته خاصى وضع شده ) و بالعكس براى چندين معنى گاهى يك لغت وضع شده (كه آنهم روى قرينه و خصوصيات از هم متمايز مى شوند) و البته اين مطلب احتياج بتوضيح بيشترى دارد كه از وضع شرح و ترجمه ما بيرون است ولى چكيده بحث همان است كه گفته شد.