1. رياضت هاى سخت

بى توجهى به جسم و تن سبب پرورش نيروهاى نهفته در وجود مى گردد و انسان قدرت روحى بيشترى پيدا كند. گويى ميان توجه كامل به هر يك از دو ساحت وجود آدمى(جسم وروان)، تضادى وجود دارد. يعنى هرگاه آدمى به پرورش جسم و تن بپردازد و خود را در لذائذ جسمانى و شهوات مادى غرق كند ،اين فرو رفتگى در تن پرورى، او را از توجه به معنا و باطن باز داشته و براى

تكميل روح و معنا و پرورش قواى روحى، مجالى پيدا نمى كند، ولى هر گاه از شدت توجه خود به امور مادّى و لذائذ جسمانى بكاهد، و به درون گرايى و باطن نگرى بپردازد، مى تواند نيروهاى نهفته باطنى خويش را آشكار سازد، و بر قدرت و توانايى خود بيفزايد.

مرتاضان در سايه بسيارى از رياضتهاى خشن كه از نظر آيين مقدس اسلام حرام است، خود را از تعلّقات جسمانى رها مى سازند. اين نوع رياضت، آن چنان زجر دهنده و شكنجه زاست كه هرگز افراد عادى نمى توانند آن را تحمل كنند، وحتى خود مرتاض نيز بايد در اين راه به تدريج وارد شود، تا بر اثر تمرينهاى زياد بتواند گام به گام پيش برود.

اساس كار آنان اين است كه انسان خود را از علايق مادى و تسلط قوانين طبيعى برهاند، و در سايه كم توجهى به امور مادى، نيروهاى درونى را پرورش دهد. روشن است كه اين نوع رياضت بر خلاف فطرت انسانى، و قوانين مسلّم اسلام مى باشد، زيرا نوعى ضرر رساندن به جسم و جان بوده، و نوعى «رهبانيت» مسيحى است كه در آيين اسلام، ممنوع اعلام شده است.