مروری بر دعای عید نوروز در متون روایی

  • 1398/01/10 - 22:15
دعای تحویل سال در برخی کتاب‌های دعا ذکر شده‌اند و چون دعا مضامین بلند دارد و عبارات دعا با روایات دیگر، مطابقت دارد، مورد تایید و قبول است. در این دعا، از خداوند دگرگونی حال و نیکو شدن را طلب می‌کنیم، که این تغییر به خوبی‌ها مطابق آیات و روایات است.

دعای تحویل سال در کتاب زاد المعاد از امام صادق (علیه‌السلام) بیان شده است. این دعا در برخی کتب روایت شده‌اند که در وقت تحویل سال نو، این دعا خوانده می‌شود. در عبارات این دعا در نخستین فرازهای آن در هنگام تحویل سال نو، از خداوند دگرگونی حال و نیکو شدن را طلب می‌کنیم و این‌گونه زمزمه می‌کنیم: «یا مقلب القلوب و الابصار، یا مدبر اللیل و النهار، یا محوّل الحول و الاحوال، حوّل حالنا الی احسن الحال.[1] ای برگرداننده‌ی دل‌ها و دیده‌ها! ای تدبیر کننده‌ی شب و روز! ای متحول کننده‌ی حالات! حال ما را به نیکوترین حال برگردان.»
لذا وقتی دقت و درنگ در این دعا می‌کنیم، به بزرگ‌ترین خواسته‌های خود از خداوند می‌رسیم که به زیبایی هر چه تمام‌تر، تشریح آن را پیامبر اکرم و ائمه معصومین (علیهم‌السلام) بیان داشته‌اند.
مثلاً در قسمتی از این دعا، تلاش برای تغییر را از خداوند می‌خواهیم، چرا که اگر نخواهیم این تغییر را صورت دهیم، خسران آن برای آدمی باقی می‌ماند. لذا یکسان ماندن و تن ندادن به تغییر و تحول در زندگی، به شدت نفی شده است، آن‌گونه که پیامبر اکرم فرمودند: «هر کس دو روزش یکسان باشد، او مغبون و ضرر کرده است.»[2]
در فراز دیگر این دعا، انتخاب راه بهتر را از خداوند طلب می‌کنیم، چرا که پس از تن دادن به تغییر، مهم‌ترین گزینش انتخاب راه بهتر و نیکو شدن است، لذا کسانی‌که فردایشان از روز قبل بدتر باشد، مورد مذمت و نکوهش خواهند بود، همان‌طوری‌که پیامبر اکرم می‌فرماید: «هر کسی‌که فردایش بدتر از امروزش باشد، ملعون است.»[3]
در قسمت پایانی این دعا، از خداوند تبدیل بدی‌ها را به خوبی‌ها می‌خواهیم، چرا که این دعا در حقیقت زیباترین و کامل‌ترین نوع تغییر است که جبران خسارت‌ها و خطاها را می‌کند. در قرآن، خداوند برای آدمی شیوه‌ای را ترسیم ساخته است و آن این‌که: «فَمَنْ تابَ مِنْ بَعْدِ ظُلْمِهِ وَ أَصْلَحَ...[مائده/39] بعد از ستم کردنش توبه کند و به اصلاح آید ...» و این دگرگونی و گذر از بدی به خوبی و اصلاح خود، در ادعیه نیز مشهور است. «خدایا بدی‌های ما را، به خوبی صفات خود تغییر بده.»[4]
بنابراین مضمون این دعا، از مضامین عالیه است و منافاتی با تعالیم دینی ندارد، و با مشابهت عبارات این دعا با روایات پیامبر اکرم و ائمه معصومین (علیهم‌السلام)، مورد تأیید است.

پی‌نوشت:

[1]. زاد المعاد، علامه مجلسی، موسسه الاعلمی للمطبوعات، بیروت، لبنان، ص328.
[2]. ارشاد القلوب، دیلمی، جامعه مدرسین، قم، ایران، ج1 ص88.
[3]. مجموعه ورّام، ورّام، آستان قدس رضوی، مشهد، ایران، ج2 ص30.
[4]. مصباح، کفعمی، موسسه الاعلمی للمطبوعات، بیروت، لبنان، ص618.

تولیدی

افزودن نظر جدید

CAPTCHA
لطفا به این سوال امنیتی پاسخ دهید.
Fill in the blank.