مباحث تاریخی

06/21/1394 - 00:30

یکی از اقدامات خلیفه دوم، سخت‌گیری در زمینه نقل احادیثِ پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بود بدین معنا که مانع از تدوین و نقل احادیث می‌شد. ابن عبدالبر از عالمان قرن پنجم، در کتاب «جامع بیان العلم و فضله» در توجیه این احادیث کار عجیبى کرده است، چه آن که وى میان دو احتمال را جمع کرده است: او ابتدا، حدیث قرظه را که نقل مورد اتفاق است، بیان کرد، که قرظه گفت: «عده‌ای که قصد...

06/19/1394 - 07:55

یکی از اقدامات خلیفه دوم در زمان خلافتش، در زمینه نقل حدیث از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم)، سخت‌گیری وی در این باب است که در روایات مختلف بیان گردیده است؛ ابن حزم اندلسی از عالمان قرن پنجم، در کتاب «الاحکام» روایت عبدالرحمن بن عوف را درباره زندانى شدن صحابه توسط عمر ذکر نموده، سپس از جهت سند و دلالت متعرض آن گشته است، که خلاصه گفتار...

06/19/1394 - 00:51

نقل و انتشار و تدوین حدیث، در بین اهل سنت، از ابتدای قرن دوم به طور رسمی مجوز گرفت و به تدریج آغاز گردید، و علت تأخیر صد ساله از زمان حیات پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم)، جلوگیری از آن توسط خلفا بود؛ در خصوص علل جلوگیری از نقل و تدوین حدیث، موارد مختلفی بیان گردیده است؛ یکی از آن علل، نگرانی از آمیختن حدیث با قرآن است. زیرا ممکن بود حدیث در نظر برخی...

06/14/1394 - 11:44

در مورد اقدامات خلیفه دوم پیرامون منعِ نقل حدیث، روایات مختلف بیان گردیده است؛ خطیب بغدادی از عالمان قرن پنجم، در کتاب «شرف اصحاب الحدیث» دو روایت را آورده و بدون رد نمودن این دو نقل، به توجیه آن پرداخته است، که ما دو روایت و توجیه او را ذکر می‌نماییم: یکی زندانی نمودن سه تن از صحابه پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) به جرم نقل حدیث: «عمر سه تن از صحابه (ابن مسعود وأبودرداء و أبومسعود أنصاری) را زندانی نمود و به آنان گفت...

06/14/1394 - 07:48

نقل و انتشار و تدوین حدیث، در بین اهل سنت، از ابتدای قرن دوم به طور رسمی مجوز گرفت و به تدریج آغاز گردید، و علت تأخیر صد ساله از زمان حیات پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم)، جلوگیری از آن توسط خلفا بود؛ در گزارش‌هایی که در تاریخ آمده است، خلیفه اول از پیشگامان مخالفت در تدوین حدیث بوده است. در حدیثی از ابن ابی‌ملیکه نقل شده که...

06/01/1394 - 22:16

سؤالی که شاید برای هر محققی پیش آید، اين است كه انگیزه خلفا در منع گسترش احادیث نبوی چه بود؟ آیا به راستی خلفا از نقل احادیث جلوگیری می‌کردند؟ در این نوشتار مروری به کتب اهل سنت در این زمینه می‌کنیم. مشهورترین قضیه جلوگیری از انتشار حدیث در جریان قرطاس بود. بخاری می‌گوید: «هنگامى که رسول خدا(صلی الله علیه و آله) در آستانه رحلت از دنیا، قرار گرفت و اطراف حضرت...

05/20/1394 - 12:00

یکی از مسائلی که از صدر اسلام، از خصلت‌های محبین اهل بیت (علیهم السلام) بود، زهد آنان بود؛ غالب دوستداران اهل بیت (علیهم السلام) در انجام فرائض دینی، تقید حساب شده‌ای داشتند، و پایبندی آنها به اسلام در میانشان آشکار بود. مردم، فرق بین اسلام علویان را با اسلام امویان و عباسیان به خوبی مشاهده می‌کردند و به راحتی...

05/20/1394 - 11:46

گذشته از روایات فراوانی که در متون شیعه در پاسخ به این پرسش آمده، می‌توان پاسخ‌های فراوانی را از لابلای کتاب‌های اهل‌سنت و مورد قبول وهابیت یافت که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم. به اقرار اهل‌سنت و روایات مورد قبول وهابیت در صورتی که امیرمؤمنان (علیه السّلام) بدون وقفه پس از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به خلافت...

05/12/1394 - 12:10

در اثر جنگ‌ها، فتوحات و کشورگشایی‌های دوران خلفای سه‌گانه و بنی‌امیّه، چهره دیگری از آیین مهربانی و رحمت اسلام به نمایش گذارده شد و در حقیقت، دین اسلام را دین خون و شمشیر معرّفی کردند که موارد زیر شاهدی بر این مدّعاست. در فتوحات به ظاهر اسلامی، نه تنها برای مسلمان کردن دیگران، بلکه حتی به دلیل تأخیر در پرداخت زکات بسیاری از مسلمانان را...

05/10/1394 - 07:55

چرا صحابه نسبت به جریان سقیفه سکوت کردند؟ چرا به مخالفت با ابوبکر و عمر نپرداختند؟ در این نوشتار با ذکر چند نکته به بررسی این سوالات با توجه به کتب اهل سنت می‌پردازیم. اولاً این طور نبود که تمام صحابه نسبت به جریان سقیفه ساکت بودند، بلکه اعتراضاتی نسبت به این جریان در تاریخ ذکر شده است. بخاری در صحیح خود می‌گوید: «زمانی که رسول خدا از دنيا رفت...

04/29/1394 - 15:23

یکی از مظلومیت‌های شخصیت والای امیرالمومنین علی (علیه السلام) این بود که کسی به جز خاندان پاک و مطهّر ایشان به کُنهِ مقام و منزلت ایشان پی نبرد و آن دسته از صحابۀ تأثیر گذار و به اصطلاح خواصِ امّت رسول الله (صلی الله علیه و آله) هم که به مراتبی از شأن و مرتبت ایشان واقف بودند و در موارد متعدد اقرار به برتری امیرالمومنین (علیه السلام) نسبت به سایر...

04/03/1394 - 21:53

فخر رازی برای فضیلت ابوبکر با توجه به آیه غار، چنین می‌گوید: «ابوبکر كسى بود كه براى رسول خدا مركب خريد و عبد الرحمن بن أبى‌بكر و اسماء بنت أبى‌بكر، كسانى بودند كه براى آن دو غذا مى‌آوردند.» در حالیکه خريد مركب توسط ابوبكر و نيز آوردن غذا توسط فرزندان وى بر خلاف نقل تاریخ است و بعید نیست که این جعلیات تنها به منظور انكار و کتمان فضائل اميرمؤمنان(عليه السلام)...

03/30/1394 - 17:12

از آن‌جا که عبارتی از شمر بن ذی الجوشن در کتاب‌های تاریخ نقل شده که وی در روز عاشورا خطاب به حضرت اباالفضل العباس (علیه السّلام) و برادرانش گفت: «خواهرزاده‌های» ما کجایند؟ و بالعکس حضرت اباالفضل (علیه السّلام) نیز وی را با تعبیر کنایی و طعن‌آمیز «دایی» خطاب فرمود، همواره این پرسش مطرح می‌گردد که آیا شمر دایی حضرت ابالفضل (علیه السّلام) بوده است؟...

03/26/1394 - 14:09

بعد از رحلت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) افرادی در سقیفه بنی ساعده جمع شدند و برای مردم خلیفه تعیین کردند. اما سوال این‌جاست که آیا این افراد منتخب، خودشان مطمئن بودند که جانشین پیامبر اکرم هستند یا نه؟ با بررسی تواریخ اهل سنت به این بحث می‌پردازیم که حتی خلفای سه گانه مشروعیت حکومت را با شک و تردید بیان می‌کردند. در مبحث کوتاه زیر به آرزوهای دو خلیفه درباره شک...

صفحه‌ها