فلسفه عزاداری و روضه خوانی از نگاه امام خمینی

  • 25 مهر, 1398 - 10:28
امام خمینی فرمود: ارزش عزاداری و ریختن یک قطره اشک برای امام حسین، نه از باب احتیاج امام است، بلکه اگر بفهمند و بفهمانند که مسئله عزا چیست، آن‌وقت ما را ملت گریه نمی‌گویند، بلکه ما را ملت حماسه می‌خوانند. فلسفه عزاداری و گریه این است که این مراسمات آدم‌ساز است.

فلسفه عزاداری و برگزاری مجالس حسینی، در حقیقت تبلیغ آموزهای دینی و بیان معارف اسلامی و در نتیجه هدایت و رشد و ارتقاء فکری و معنوی مخاطبین در ابعاد مختلف زندگی فردی و سیاسی و اجتماعی است. لذا دشمنان دین و پیامبر، به شکل‌های مختلف درصدد برآمدند تا این نهضت را به شکلی خاموش کنند که تلاش آن‌ها بیهوده بوده است چرا که این فرهنگ عزاداری یکی از شاخه‌های مذهب تشیع بوده که از صدر اسلام تا به الان ادامه پیدا کرده است که نشان دهنده‌ی پیوند دوستی شیعه با اولیای دین و ائمه معصومین (علیهم‌السلام) و در رأس آن‌ها یعنی اباعبدالله الحسین (علیه‌السلام) است. این فلسفه عزاداری در آغاز کار با دستور و تأکید و توصیه خود پیامبر اکرم و امامان شیعه شکل گرفت و به مرور زمان در میان دوست‌داران حضرات معصومین (علیهم‌السلام) به یک سنت دینی درآمد تا صدق گفتار پیامبر نسبت به فرزندش روشن شود که فرمودند: «ان لقتل الحسین(ع) حرارة فی قلوب المومنین لاتبرد ابدا.[1] برای شهادت حسین (علیه‌السلام) حرارت و گرمایی در دل‌های مومنان است که هرگز سرد و خاموش نمی‌شود.» لذا در زمان حاضر یعنی قرن چهاردهم، شخصیتی مانند امام خمینی دیدگاه خود را از این مراسمات عزاداری این‌گونه بیان می‌دارد که: «بدانید آن‌چه که دستور ائمه معصومین (علیهم‌السلام) برای بزرگداشت این حماسه تاریخی اسلام است و آن‌چه لعن و نفرین بر ستمگران آل‌البیت است، تمام، فریاد قهرمانانه ملت‌هاست بر سردمداران ستم پیشه در طول تاریخ الی الابد...»[2] و نیز می‌فرماید: «فلسفه گریه کردن بر شهید، نگه داشتن نهضت و قیام است.»[3] و نیز می‌فرماید: «ما تا ابد هم برای سیدالشهداء اگر گریه بکنیم، برای سیدالشهدا نفعی ندارد، بلکه برای ما نفع دارد. نفع آخرتی آن سر جای خودش، اما نفع دنیایی آن این است که از نظر روانی تمام قلوب ملت و مردم را به هم متصل می‌کند.»[4] و نیز می‌فرماید: «شما انگیزه این گریه و این اجتماع در مجالس روضه را خیال نکنید که فقط این باشد که گریه کنیم برای سیدالشهداء، سیدالشهداء احتیاج به این گریه ندارد و گریه هم خودش فی نفسه نمی‌تواند یک کاری انجام دهد، لکن این مجلس‌ها و... در حقیقت مسئله سیاسی است که ائمه معصومین (صلوات‌الله‌علیهم‌اجمعین) با همان دید الهی که داشتند، می‌خواستند که این ملت‌ها را با هم بسیج و یک‌پارچه کنند، تا آسیب‌پذیر نباشند.»[5]
و نیز می‌فرماید: «اگر حضرت امام باقر (علیه‌السلام) وصیت می‌کند که در مراسم حج و منی، ده سال کسی را اجیر کنند تا برای او گریه و عزاداری کنند... این چه مبارزه ای است؟... خوب مردم می‌آیند می‌گویند چه خبر است؟... در حقیقت -امام علیه‌السلام- با این کار نفوس مردم را متوجه مکتبی می‌کند و ظالم را منهدم و مظلوم را قوی می‌کند...»[6] و نیز می‌فرماید: «عمق ارزش مجلس‌های عزاداری طبق روایات که یک قطره اشک برای مظلوم کربلا آن‌قدر ارزش دارد و به قائلند، نه از باب این است که سید مظلومان محتاج به این کار دارد... هر چند که همه‌ی این موارد ثواب بر آن مترتب است... امام کم کم این مسئله از دید سیاسی آن معلوم می‌شود و انشاء الله بعدها بیشتر معلوم می‌شود...»[7] و نیز می‌فرماید: «اگر چنان‌چه واقعاً بفهمند و بفهمانند که مسئله عزا و ماتم چه بوده و چه هست... و این گریه برای چه این‌قدر ارج پیدا می‌کند... آن‌وقت ما را ملت گریه نمی‌گویند، بلکه ما را ملت حماسه می‌خوانند...»[8]  و نیز می‌فرماید: «فلسفه عزاداری و گریه کردن این است که این مراسمات آدم‌ساز است، انسان درست می‌کند این مجالس روضه، و این در حالی است که این‌ها -روشنفکران غرب زده- نمی‌فهمند...»[9]

پی‌نوشت:

[1]. مستدرک الوسائل، محدث نوری، موسسه آل البیت لاحیاء التراث، بیروت، لبنان، ج10 ص318.
[2]. صحیفه نور، امام خمینی، انتشارات شرکت سهامی چاپخانه فرهنگ و وزارت ارشاد اسلامی، تهران، ایران، ج21 ص173.
[3]. همان، ج10 ص31.
[4]. همان، ج10 ص218.
[5]. همان، ج13 ص153.
[6]. همان، ج10 ص217.
[7]. همان،ج 16  ص217.
[8]. همان، ج16 ص209.
[9]. همان، ج9 ص201.

تولیدی

إضافة تعليق جديد

CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
Fill in the blank.